Khu công nghệ cao Hà Nội được tiếp sức bằng cơ chế đặc thù

Các đại biểu HĐND thành phố Hà Nội bỏ phiếu thông qua Nghị quyết. Ảnh: Thành Thái

Nghị quyết cụ thể hóa điểm a, b, c khoản 2 Điều 20 Luật Thủ đô năm 2026, mở thêm dư địa để các khu công nghệ cao trở thành động lực tăng trưởng mới của Hà Nội.

Điểm nổi bật trước hết là cơ chế linh hoạt trong thành lập và mở rộng khu công nghệ cao. Thành phố có thể lựa chọn đầu tư công, đối tác công tư hoặc vốn doanh nghiệp. Trong trường hợp đặc biệt, Hà Nội được xem xét thành lập hoặc mở rộng khu công nghệ cao để đáp ứng yêu cầu phát triển, kể cả khi một số điều kiện về tỷ lệ lấp đầy hoặc hạ tầng kỹ thuật chưa hoàn toàn đáp ứng.

Nghị quyết quy định: “Tối thiểu 50% diện tích đất phải dành cho các hoạt động công nghệ cao như nghiên cứu, phát triển, sản xuất công nghệ cao, đổi mới sáng tạo và đào tạo nhân lực công nghệ cao”. Phần diện tích còn lại được bố trí cho dịch vụ, thương mại và hoạt động hỗ trợ vận hành.

Một thay đổi quan trọng khác là rút ngắn quy trình chuẩn bị dự án. Ban Quản lý các khu công nghệ cao và khu công nghiệp Hà Nội được trao thêm thẩm quyền về quy hoạch, thẩm định, cấp phép đầu tư, giao đất, cho thuê đất và quản lý dự án. Theo Nghị quyết, “Nhà đầu tư có thể thực hiện đồng thời thủ tục đầu tư với thủ tục giao đất, cho thuê đất”, qua đó giảm thời gian chờ đợi và đưa dự án vào triển khai sớm.

Nghị quyết đồng thời mở đường chuẩn bị quỹ đất sạch. Dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư có thể được tách thành dự án độc lập. Khi cần thiết, Thành phố được giải phóng mặt bằng trước khi hoàn thành thủ tục đầu tư dự án hạ tầng khu công nghệ cao. Cơ chế này giúp rút ngắn tiến độ và tăng khả năng đón nhà đầu tư chiến lược.

Bên cạnh thủ tục và đất đai, Nghị quyết đưa ra hệ thống ưu đãi mạnh. Các dự án đầu tư xây dựng, kinh doanh hạ tầng khu công nghệ cao được miễn toàn bộ tiền thuê đất đối với diện tích phục vụ hoạt động công nghệ cao, đào tạo nhân lực, hạ tầng kỹ thuật và nhà lưu trú. Các diện tích còn lại được miễn tiền thuê đất trong 18 năm và giảm 50% cho thời gian còn lại của dự án.

Đối với dự án đầu tư trực tiếp, nhiều lĩnh vực đặc biệt ưu đãi được miễn toàn bộ tiền thuê đất trong suốt thời gian thuê. Các dự án thuộc lĩnh vực ưu đãi đầu tư được miễn từ 18 đến 22 năm tùy loại hình. Chính sách này tạo lợi thế cho Hà Nội trong thu hút vốn, công nghệ và doanh nghiệp dẫn dắt.

Hạ tầng xã hội được đặt song hành với hạ tầng kỹ thuật. Nghị quyết yêu cầu xây dựng nhà lưu trú và công trình dịch vụ thiết yếu cho chuyên gia, nhà khoa học, người lao động, sinh viên và học viên. Chủ đầu tư phải hoàn thành nhà lưu trú đồng bộ; nếu chậm triển khai, việc thu hút đầu tư thứ cấp có thể bị tạm dừng.

Các dự án nhà lưu trú được hưởng ưu đãi tương tự nhà ở xã hội, áp dụng mức lợi nhuận định mức tối đa 15% chi phí đầu tư xây dựng và được khai thác một phần diện tích thương mại, dịch vụ. Người lao động, chuyên gia và cán bộ còn được đề xuất miễn, giảm tiền thuê nhà, hỗ trợ chi phí thuê nhà và miễn vé tháng phương tiện giao thông công cộng.

Với hành lang pháp lý mới này, Hà Nội đang chuyển từ thu hút đầu tư bằng lợi thế riêng lẻ sang cạnh tranh bằng chất lượng thể chế và hệ sinh thái đồng bộ. Khi thủ tục được rút gọn, quỹ đất được chuẩn bị, ưu đãi được nâng lên và điều kiện sống được bảo đảm, các khu công nghệ cao có thêm nền tảng để thu hút đầu tư dài hạn, công nghệ chiến lược và nguồn nhân lực chất lượng cao.