Gia tăng giá trị nông sản địa phương

Trải qua hơn 7 năm triển khai đồng bộ và quyết liệt, chương trình OCOP tại Quảng Trị đã mang lại nhiều kết quả quan trọng, đóng góp thiết thực vào phát triển kinh tế-xã hội của tỉnh. Điểm sáng lớn nhất của chương trình là đã khơi dậy thành công những tiềm năng, thế mạnh vốn có của các địa phương về đặc sản, ngành nghề truyền thống. Việc phát triển sản phẩm OCOP được gắn với lợi thế về điều kiện tự nhiên, vùng nguyên liệu sẵn có và bản sắc văn hóa địa phương.

Chương trình OCOP đã tạo ra bước chuyển biến sâu sắc trong nhận thức của các hợp tác xã (HTX), doanh nghiệp và cơ sở sản xuất nhỏ lẻ. Từ phương thức canh tác, chế biến mang tính tự phát, truyền thống, các chủ thể đã chuyển sang liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị, chú trọng nâng cao giá trị sản phẩm và đáp ứng nghiêm ngặt các tiêu chuẩn chất lượng. Điều này không chỉ góp phần thúc đẩy kinh tế nông thôn phát triển mà còn góp phần thực hiện mục tiêu xây dựng nông thôn mới bền vững.

Phát triển sản phẩm OCOP gắn với lợi thế về điều kiện tự nhiên, vùng nguyên liệu sẵn có của địa phương - Ảnh: L.Chi

Câu chuyện thành công của HTX Sản xuất kinh doanh dịch vụ tinh bột Hiền Thuấn (xã Trường Phú) là minh chứng sinh động cho hiệu quả từ chương trình OCOP. Sau khi 2 sản phẩm chủ lực là viên nghệ mật ong và tinh bột sắn dây được công nhận đạt tiêu chuẩn OCOP 3 sao, HTX đã nhanh chóng khẳng định được vị thế vững chắc trên thị trường tiêu dùng.

Chị Dương Thị Hiền, Giám đốc HTX cho biết, trước đây, việc sản xuất tinh bột chỉ dừng lại ở quy mô hộ gia đình, đầu ra bấp bênh và giá trị không cao. Từ khi tham gia chương trình OCOP, HTX đã mạnh dạn mở rộng quy mô, đầu tư hệ thống máy móc, nhà xưởng để chế biến sâu các sản phẩm đặc trưng, như: Tinh bột nghệ, sắn dây, mì tinh, nghệ viên mật ong...

Không chỉ dừng lại ở khâu sản xuất, OCOP còn mở ra cánh cửa giao thương, kết nối thị trường cho HTX Sản xuất kinh doanh dịch vụ tinh bột Hiền Thuấn. Đơn vị có cơ hội tham gia các hội nghị kết nối cung-cầu, trưng bày sản phẩm tại các điểm giới thiệu hàng OCOP ở nhiều tỉnh, thành phố. Đặc biệt, sau khi được công nhận đạt chuẩn OCOP cấp tỉnh, các sản phẩm của HTX được đưa lên các sàn thương mại điện tử và trang bán hàng trực tuyến giúp tiếp cận với nhiều khách hàng trên toàn quốc.

Tại khu vực miền núi, chương trình OCOP được triển khai đã thổi luồng sinh khí mới, khơi dậy tiềm năng và thay đổi tư duy canh tác của bà con vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Nhiều HTX đã xây dựng các sản vật bản địa trở thành các sản phẩm OCOP chất lượng với bao bì, mẫu mã, tem QR truy xuất nguồn gốc, mang thương hiệu địa phương và được tiêu thụ rộng rãi ở các tỉnh, thành phố trong cả nước.

Ông Nguyễn Viết Tâm, Giám đốc HTX măng giang Trường Xuân (xã Trường Sơn) cho biết, nhiều năm nay, HTX đã trở thành địa chỉ tin cậy liên kết và bao tiêu sản phẩm măng giang cho người dân trên địa bàn. Với sự đồng hành của các cơ quan chuyên môn, sản phẩm măng ớt cay của HTX đã được công bố chất lượng, chứng nhận OCOP 3 sao vào đầu năm 2026. Nhờ có nhãn hiệu OCOP và chứng nhận chất lượng, sản phẩm măng ớt cay của HTX không chỉ tiêu thụ tại địa phương mà còn có mặt ở các thị trường lớn, như Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh…

Theo Phó Chi cục trưởng Chi cục Kinh tế hợp tác và Quản lý chất lượng Nguyễn Quốc Tuấn, danh mục sản phẩm OCOP của tỉnh ngày càng đa dạng, không chỉ đáp ứng tiêu chuẩn về chất lượng mà còn mang đậm bản sắc văn hóa địa phương. Đến nay, toàn tỉnh có 295 sản phẩm OCOP được công nhận; trong đó có 3 sản phẩm đạt tiêu chuẩn 5 sao, 29 sản phẩm đạt 4 sao và 263 sản phẩm đạt 3 sao. Việc chú trọng xây dựng thương hiệu, cải tiến mẫu mã, bao bì và đẩy mạnh xúc tiến thương mại đã giúp nhiều sản phẩm OCOP Quảng Trị vươn ra thị trường trong và ngoài nước.

Để tiếp sức cho các chủ thể, tỉnh Quảng Trị đã triển khai đồng bộ các chính sách hỗ trợ từ khâu đào tạo, ứng dụng khoa học công nghệ, định hướng quy hoạch vùng sản xuất hàng hóa, phát triển dịch vụ, xúc tiến thương mại, phát triển thị trường, quảng bá sản phẩm OCOP, kết nối thị trường trong và ngoài nước.

Các chính sách này góp phần nâng cao giá trị sản phẩm OCOP tại thị trường nội địa và xuất khẩu, thúc đẩy kinh tế nông nghiệp, nông thôn phát triển theo hướng bền vững. Quảng Trị phấn đấu, đến năm 2030 có tối thiểu 350 sản phẩm OCOP từ 3 sao trở lên, trong đó ít nhất 100 sản phẩm đạt 4 sao và 6-8 sản phẩm đạt 5 sao.