Ngăn chặn tình trạng “2 sổ kế toán”, tăng minh bạch nghĩa vụ thuế

Trong bối cảnh yêu cầu minh bạch tài chính và tuân thủ pháp luật ngày càng được đặt ra cao hơn, Cục Thuế vừa có thư ngỏ gửi các hiệp hội nghề nghiệp trong lĩnh vực kế toán, kiểm toán; các đại lý thuế, tổ chức cung cấp dịch vụ kế toán và tư vấn thuế, đề nghị phối hợp tuyên truyền nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật về thuế, kế toán và phòng ngừa hành vi lập từ 2 hệ thống sổ kế toán, tài chính trở lên nhằm che giấu doanh thu.

Theo Cục Thuế, việc chấp hành đúng các quy định về kế toán và thuế không chỉ là nghĩa vụ pháp lý của doanh nghiệp mà còn là nền tảng quan trọng để xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch, công bằng và phát triển bền vững.

Tuy nhiên, trong thời gian qua, cơ quan thuế vẫn ghi nhận tình trạng một số doanh nghiệp sử dụng đồng thời nhiều hệ thống sổ kế toán, tài chính nhằm che giấu doanh thu, làm sai lệch nghĩa vụ thuế phải thực hiện với Nhà nước. Đây là hành vi vi phạm pháp luật về kế toán và thuế, tiềm ẩn nhiều rủi ro pháp lý nghiêm trọng, đồng thời làm ảnh hưởng đến tính minh bạch và cạnh tranh lành mạnh của môi trường kinh doanh.

Để nâng cao ý thức tuân thủ và phòng ngừa các hành vi vi phạm, Cục Thuế triển khai kế hoạch tuyên truyền với thông điệp “Minh bạch sổ sách - Vững vàng pháp lý”. Trong đó, cơ quan thuế đề nghị các hiệp hội nghề nghiệp, đại lý thuế và tổ chức cung cấp dịch vụ kế toán, tư vấn thuế đẩy mạnh phổ biến các quy định pháp luật về kế toán và thuế đến hội viên, khách hàng và cộng đồng doanh nghiệp.

Một trong những nội dung trọng tâm được Cục Thuế nhấn mạnh là làm rõ ranh giới giữa hoạt động quản trị nội bộ hợp pháp với các hành vi vi phạm pháp luật. Theo đó, việc doanh nghiệp lập từ hai hệ thống sổ kế toán, tài chính trở lên hoặc cung cấp, công bố các báo cáo tài chính có số liệu không thống nhất trong cùng một kỳ kế toán là hành vi vi phạm pháp luật và có thể dẫn tới các chế tài xử lý nghiêm khắc.

Cùng với công tác tuyên truyền, Cục Thuế đề nghị các đơn vị nghề nghiệp tăng cường cảnh báo những rủi ro thường gặp trong quá trình ghi nhận doanh thu, chi phí, sử dụng hóa đơn, chứng từ và thực hiện nghĩa vụ thuế. Việc nhận diện sớm các dấu hiệu rủi ro sẽ giúp doanh nghiệp chủ động điều chỉnh, hạn chế các vi phạm phát sinh trong quá trình hoạt động.

Cơ quan thuế cũng khuyến khích các đại lý thuế, đơn vị cung cấp dịch vụ kế toán và tư vấn thuế tăng cường hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng hệ thống quản trị và kiểm soát nội bộ. Các quy chế quản trị cần phân định rõ quyền hạn, trách nhiệm của từng bộ phận, cá nhân trong việc lập, thực hiện, quản lý và kiểm soát các giao dịch kinh tế phát sinh, bảo đảm tuân thủ đầy đủ các quy định của pháp luật về thuế và các quy định có liên quan.

Bên cạnh đó, các tổ chức cung cấp dịch vụ chuyên môn được khuyến khích hỗ trợ doanh nghiệp kê khai, nộp thuế đúng quy định; rà soát, đối chiếu dữ liệu giữa sổ kế toán, hóa đơn và các giao dịch thanh toán; đồng thời cảnh báo sớm những rủi ro pháp lý có thể phát sinh trong quá trình thực hiện nghĩa vụ thuế.

Cục Thuế cũng yêu cầu các đơn vị hoạt động trong lĩnh vực kế toán, kiểm toán, đại lý thuế và tư vấn thuế tiếp tục nâng cao trách nhiệm nghề nghiệp, tuân thủ nghiêm các chuẩn mực chuyên môn và quy định của pháp luật. Đặc biệt, các tổ chức và cá nhân hành nghề không được tiếp tay, tham gia hoặc hỗ trợ các hành vi gian lận thuế dưới bất kỳ hình thức nào.

Ngoài các hoạt động hỗ trợ doanh nghiệp, cơ quan thuế mong muốn tiếp tục nhận được sự phối hợp của các hiệp hội nghề nghiệp và tổ chức cung cấp dịch vụ thông qua việc tham gia các hội nghị, hội thảo, chương trình tập huấn, đối thoại với doanh nghiệp; đồng thời đóng góp ý kiến chuyên môn, phản ánh những vướng mắc từ thực tiễn nhằm hoàn thiện chính sách và nâng cao hiệu quả quản lý thuế.

Theo Cục Thuế, với vai trò là cầu nối trực tiếp với cộng đồng doanh nghiệp, các hiệp hội nghề nghiệp, đại lý thuế và tổ chức cung cấp dịch vụ kế toán, tư vấn thuế có vị trí quan trọng trong việc lan tỏa thông điệp tuân thủ pháp luật, nâng cao tính minh bạch trong hoạt động sản xuất, kinh doanh và phòng ngừa các hành vi vi phạm.

Sự phối hợp tích cực của các đơn vị sẽ góp phần quan trọng vào mục tiêu xây dựng môi trường kinh doanh công bằng, minh bạch, nâng cao hiệu quả quản lý thuế và thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững trong giai đoạn mới.