Cạnh tranh bất bình đẳng trên thị trường thực phẩm

Ngày 18/8, tại Tọa đàm Hành trình vì hàng triệu bữa ăn an toàn, ông Nguyễn Hữu Thiết - Phó Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi và Thú y TPHCM (Trưởng đoàn kiểm tra liên ngành về phòng chống dịch bệnh động vật và kiểm soát giết mổ TPHCM) - cho biết, đầu tháng 8, đơn vị đã phát hiện 3 lô heo thịt với tổng cộng 280 con, nặng hơn 35 tấn, dương tính với các chất cấm thuộc nhóm Beta-Agonist gồm Salbutamol và Clenbuterol. Một lô heo gồm 80 con còn nhiễm vi-rút dịch tả heo châu Phi.

Trước đó, từ nguồn tin của người dân, lực lượng chức năng đã mật phục nhiều ngày để theo vết một số đầu mối thu mua, vận chuyển heo có dấu hiệu sử dụng chất cấm trước khi đưa vào TPHCM tiêu thụ.

Theo cơ quan chức năng, thay vì dừng xe kiểm tra ngay khi phát hiện nghi vấn, các tổ công tác kiên trì bám sát hành trình để tránh việc các đối tượng thay đổi lộ trình hoặc tẩu tán vật nuôi.

“Những vụ việc này cho thấy nếu không kiểm tra, lấy mẫu và xét nghiệm chặt chẽ ngay từ các tuyến đầu vào, nguy cơ thực phẩm bẩn đi sâu vào bàn ăn của người dân rất lớn” - ông Thiết nói.

Theo Chi cục Chăn nuôi và Thú y TPHCM, TPHCM sở hữu tổng đàn gia súc, gia cầm lớn với hơn 1,3 triệu con heo, gần 96.000 con trâu, bò và trên 21 triệu con gia cầm, cùng hệ thống 81 cơ sở giết mổ. Trung bình mỗi ngày đêm, TPHCM cung ứng ra thị trường hơn 657 tấn thịt gia súc và trên 201 tấn thịt gia cầm.

Tuy nhiên, với quy mô dân số tăng lên khoảng 14 triệu người sau khi mở rộng địa giới hành chính, nhu cầu tiêu thụ thực phẩm của TPHCM rất lớn. Nguồn cung từ hoạt động giết mổ nội tại chỉ đáp ứng khoảng 50% nhu cầu, phần còn lại phải phụ thuộc vào việc nhập từ các tỉnh, thành khác. Chuỗi cung ứng rộng lớn này đặt ra yêu cầu kiểm soát nguồn gốc và vận chuyển động vật vô cùng nghiêm ngặt.

Từ tháng 3 đến nay, Chi cục, các đơn vị trực thuộc và Đoàn kiểm tra liên ngành đã phát hiện 61 trường hợp vi phạm, ban hành 61 quyết định xử phạt với tổng số tiền hơn 439 triệu đồng, xử lý tiêu hủy gần 50.000 kg động vật, sản phẩm động vật không bảo đảm vệ sinh thú y.

Dù công tác bảo đảm an toàn thực phẩm đã đạt nhiều kết quả tích cực, nhưng thực tế vẫn đối mặt với không ít thách thức. Tình trạng thực phẩm không rõ nguồn gốc, sản phẩm động vật chưa qua kiểm dịch, giết mổ trái phép hay gian lận thương mại vẫn diễn ra ở nhiều nơi, gây ảnh hưởng trực tiếp tới sức khỏe nhân dân và làm suy giảm niềm tin xã hội.

Ông Phạm Quang Hợi - Phó Giám đốc Trung tâm Phát triển công nghiệp - công nghiệp hỗ trợ TPHCM, Sở Công Thương TPHCM - chỉ ra nghịch lý, dù cơ quan quản lý đã triển khai nhiều biện pháp kiểm tra, xử lý, thực phẩm không rõ nguồn gốc, không bảo đảm chất lượng vẫn có thể len lỏi ra thị trường.

“Sản phẩm an toàn phải đứng cạnh sản phẩm kém chất lượng trên cùng quầy kệ. Điều này khiến người tiêu dùng khó phân biệt, thường chọn mua dựa vào giá, vô tình tạo ra sự cạnh tranh bất bình đẳng cho các doanh nghiệp đầu tư bài bản” - ông Hợi nói.

Chương trình tập trung huy động sức mạnh thị trường thông qua sự hợp tác tự nguyện giữa nhà cung cấp và hệ thống phân phối, dưới sự định hướng của Nhà nước và sự giám sát trực tiếp từ người tiêu dùng, hướng tới mục tiêu bền vững cho hàng triệu bữa ăn an toàn.