Mở rộng thị trường tiêu thụ nông sản trên nền tảng số

Tuy nhiên, để chuyển từ quảng bá, bán hàng trực tuyến sang phát triển thị trường ổn định, các hợp tác xã, doanh nghiệp cần tháo gỡ khó khăn về chi phí, chuẩn hóa chất lượng và nâng cao năng lực tổ chức chuỗi cung ứng.

Mở rộng thị trường từ những phiên livestream

Giám đốc Hợp tác xã Sản xuất, kinh doanh dịch vụ nông nghiệp Hòa Phú (xã Hòa Xá) Đặng Huy Cường cho biết, hợp tác xã sản xuất trên diện tích khoảng 400ha đất nông nghiệp, trong đó toàn bộ diện tích lúa đã chuyển sang gieo cấy các giống chất lượng cao và lúa hữu cơ theo tiêu chuẩn VietGAP. Sản phẩm gạo J02 được thành phố Hà Nội đánh giá, xếp hạng OCOP 4 sao và có liên kết bao tiêu ổn định với các doanh nghiệp lớn.

Trước đây, nông sản của địa phương chủ yếu tiêu thụ trong khu vực hoặc qua các kênh phân phối truyền thống. Để mở rộng thị trường, với sự hỗ trợ của chính quyền địa phương, hợp tác xã đã tham gia các phiên livestream giới thiệu, bán sản phẩm.

Theo ông Đặng Huy Cường, đưa nông sản lên sàn thương mại điện tử không chỉ là đăng tải hình ảnh, thông tin mà còn đòi hỏi sự thay đổi đồng bộ trong tổ chức sản xuất, đóng gói, vận chuyển và chăm sóc khách hàng. Đặc biệt, chất lượng sản phẩm giữa các lô hàng phải ổn định, quy cách đóng gói phù hợp và khâu giao nhận được kiểm soát chặt chẽ.

Tại xã Đan Phượng, các phiên livestream giới thiệu đặc sản như nem Phùng, kẹo lạc, mật ong Tuấn Minh... cũng mở rộng cơ hội quảng bá sản phẩm đến người tiêu dùng.

Trực tiếp giới thiệu mật ong hoa nhãn đạt chuẩn OCOP tại một phiên livestream, Giám đốc Hợp tác xã Ong Tuấn Minh (xã Đan Phượng) Trần Tuấn Minh cho biết, hoạt động livestream do chính quyền địa phương tổ chức đã hỗ trợ thiết thực các cơ sở sản xuất, hợp tác xã quảng bá sản phẩm, xây dựng thương hiệu. Qua đó, đơn vị có thêm cơ hội học hỏi kinh nghiệm, nâng cao kỹ năng để từng bước chủ động phát triển kênh bán hàng trực tuyến.

Bên cạnh việc mở rộng kênh tiêu thụ, minh bạch thông tin và bảo đảm khả năng truy xuất nguồn gốc cũng là yêu cầu quan trọng để nâng cao niềm tin của người tiêu dùng đối với nông sản trên môi trường số.

Theo Trưởng phòng Chất lượng và Phát triển thị trường (Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội) Nguyễn Thị Thu Hằng, từ đầu năm đến nay, Sở đã kết nối Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông lâm sản, thủy sản, thực phẩm thành phố Hà Nội (check.hanoi.gov.vn) với Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản của Bộ Nông nghiệp và Môi trường.

Đến nay, hệ thống của thành phố đã cập nhật dữ liệu của 13.158 sản phẩm nông sản, thực phẩm được cấp mã QR Code thuộc 3.323 cơ sở tham gia. Cùng với đó, các hoạt động tập huấn, kiểm tra trực tuyến đã thu hút 15.516 lượt người sản xuất, kinh doanh nông, lâm, thủy sản.

Việc mở rộng dữ liệu truy xuất nguồn gốc không chỉ hỗ trợ công tác quản lý mà còn giúp người tiêu dùng tiếp cận thông tin sản phẩm minh bạch hơn. Khi được khai thác hiệu quả trong kinh doanh trực tuyến, dữ liệu về nguồn gốc và quy trình sản xuất sẽ góp phần củng cố niềm tin, nâng cao sức cạnh tranh của nông sản, tạo nền tảng để các cơ sở mở rộng thị trường bền vững.

Tháo gỡ khó khăn, nâng cao năng lực kinh doanh số

Bên cạnh cơ hội mở rộng thị trường, kinh doanh nông sản trên sàn thương mại điện tử cũng đặt ra không ít thách thức. Chi phí vận chuyển, đóng gói, sử dụng nền tảng và xử lý đơn hàng tạo áp lực lớn đối với các hợp tác xã, nhất là những đơn vị kinh doanh sản phẩm có biên lợi nhuận thấp.

Cùng với đó, người sản xuất phải đáp ứng các yêu cầu ngày càng cao về chất lượng, thông tin hàng hóa và thời gian giao hàng. Vì vậy, phát triển kênh tiêu thụ trực tuyến cần gắn với tổ chức lại sản xuất, chuẩn hóa quy trình và tăng cường liên kết giữa hộ nông dân, hợp tác xã với doanh nghiệp phân phối.

Phó Chủ tịch UBND xã Đan Phượng Nguyễn Thị Quỳnh Lâm cho biết, nhằm hỗ trợ tiêu thụ đặc sản địa phương qua sàn thương mại điện tử, xã hướng tới hình thành “Phòng live OCOP Đan Phượng”. Mô hình hướng đến chuyển từ hỗ trợ tiêu thụ theo từng vụ việc, hội chợ sang tổ chức bán hàng trực tuyến có kế hoạch, lịch phát sóng ổn định và đánh giá hiệu quả cụ thể.

Để bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và xây dựng uy tín cho sản phẩm địa phương, chỉ những sản phẩm có đầy đủ hồ sơ pháp lý, đáp ứng yêu cầu an toàn thực phẩm và có tem nhãn truy xuất nguồn gốc rõ ràng mới được đưa lên livestream.

Theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Tạ Văn Tường, quảng bá và tiêu thụ nông sản trên nền tảng số là xu thế tất yếu, giúp sản phẩm tiếp cận thị trường trong nước và quốc tế. Để phát triển bền vững, các hợp tác xã, doanh nghiệp cần đẩy mạnh số hóa toàn bộ chuỗi sản xuất, đồng thời liên kết chặt chẽ với đơn vị vận hành sàn giao dịch, doanh nghiệp logistics và hệ thống bán lẻ hiện đại nhằm bảo đảm chuỗi cung ứng vận hành hiệu quả.

Phó Tổng Thư ký Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam Nguyễn Minh Đức cho rằng, để kinh doanh trên môi trường số phát triển bền vững, người sản xuất không thể chỉ tập trung vào quảng bá và chốt đơn mà còn phải bảo đảm chất lượng, nguồn gốc, thông tin sản phẩm, khâu đóng gói, vận chuyển, nghĩa vụ thuế, hóa đơn và quyền lợi người tiêu dùng. Đây là những yếu tố quyết định khả năng giữ chân khách hàng, tạo dựng uy tín và mở rộng thị trường lâu dài.